۱۵ نکته برای افزایش اثر داروهای ضدجوش و داشتن پوستی سالم
زمان مورد نیاز برای مطالعه : ۱ دقیقه
15 نکته برای افزایش اثر داروهای ضدجوش و داشتن پوستی سالم
راهنمای کامل درمان جوش و آکنه
آکنه یا جوش صورت یکی از شایع ترین مشکلات پوستی است که ممکن است در دوران نوجوانی آغاز شود و حتی تا بزرگسالی ادامه پیدا کند. این مشکل در اثر بسته شدن منافذ پوست با چربی و سلول های مرده ایجاد می شود و عواملی مانند تغییرات هورمونی، التهاب، ژنتیک و برخی محصولات مراقبت از پوست می توانند در تشدید آن نقش داشته باشند.

بسیاری از افراد برای از بین بردن جوش ها از محصولات مختلف استفاده می کنند، اما نتیجه مطلوبی نمی گیرند. دلیل این موضوع گاهی انتخاب نادرست محصولات، استفاده بیش از اندازه از داروها یا رعایت نکردن اصول مراقبت از پوست است. در این مطلب از ایران ناز با ۱۵ راهکار مهم و کاربردی آشنا می شوید که به افزایش اثربخشی درمان آکنه و پیشگیری از ایجاد جوش های جدید کمک می کنند.
۱. جوش های صورت را فشار ندهید

یکی از اشتباهات رایج هنگام مواجهه با جوش، ترکاندن یا فشار دادن آن است. این کار ممکن است التهاب پوست را افزایش دهد و باعث ایجاد زخم، لک تیره و حتی اسکار دائمی شود.
بهتر است اجازه دهید جوش به تدریج بهبود پیدا کند. برای جوش های ملتهب و عمیق نیز از دستکاری پوست خودداری کنید و در صورت نیاز به متخصص پوست مراجعه کنید.
۲. صورت خود را به آرامی بشویید

شست وشوی صحیح پوست نقش مهمی در کنترل آکنه دارد؛ اما شستن بیش از اندازه صورت نه تنها جوش ها را از بین نمی برد، بلکه می تواند باعث خشکی و تحریک پوست شود.
برای مراقبت بهتر:
- روزی ۲ بار صورت خود را با شوینده ملایم بشویید.
- از آب ولرم استفاده کنید.
- پوست را با نوک انگشتان تمیز کنید.
- از لیف زبر و اسکراب های خشن استفاده نکنید.
- بعد از شست وشو، صورت را با حوله تمیز و به آرامی خشک کنید.
فراموش نکنید که آکنه نشانه کثیف بودن پوست نیست و شست وشوی شدید راه درمان آن محسوب نمی شود.
۳. محصولات غیرکومدون زا انتخاب کنید

اگر پوست مستعد جوش دارید، هنگام خرید کرم، ضدآفتاب، مرطوب کننده و محصولات آرایشی به ترکیبات و مشخصات آن ها توجه کنید.
محصولاتی با عبارت های زیر انتخاب مناسب تری هستند:
- Non-Comedogenic: احتمال مسدود کردن منافذ پوست در آن ها کمتر است.
- Oil-Free: فاقد چربی هستند.
- Non-Acnegenic: برای پوست های مستعد آکنه طراحی شده اند.
البته این عبارت ها تضمین نمی کنند که هیچ فردی با مصرف محصول دچار جوش نشود؛ بنابراین واکنش پوست خود را نیز بررسی کنید.
۴. از ترکیبات موثر ضدجوش استفاده کنید

یکی از مهم ترین بخش های درمان جوش و آکنه، انتخاب ترکیباتی است که عملکرد علمی و اثبات شده دارند.
برخی از ترکیبات پرکاربرد عبارت اند از:
بنزوئیل پراکسید (Benzoyl Peroxide): به کاهش باکتری های مرتبط با آکنه و التهاب جوش ها کمک می کند. این ترکیب ممکن است باعث خشکی پوست شود و حتی پارچه و لباس را بی رنگ کند.
سالیسیلیک اسید (Salicylic Acid): به باز شدن منافذ مسدود شده پوست کمک می کند و برای جوش های سرسیاه و سرسفید کاربرد دارد.
آداپالن (Adapalene): از خانواده رتینوئیدهاست و به جلوگیری از بسته شدن منافذ و کاهش ایجاد جوش های جدید کمک می کند.
آزلائیک اسید (Azelaic Acid): به کاهش آکنه و بهبود لک های تیره باقی مانده از جوش کمک می کند.
انتخاب این ترکیبات باید متناسب با نوع پوست و شدت آکنه باشد. بهتر است برای شروع، چند محصول فعال را هم زمان به پوست اضافه نکنید.
۵. از مرطوب کننده مناسب استفاده کنید

بعضی افراد تصور می کنند پوست چرب و جوش دار نیازی به مرطوب کننده ندارد؛ اما این تصور صحیح نیست. داروهایی مانند بنزوئیل پراکسید، آداپالن و سالیسیلیک اسید ممکن است باعث خشکی، پوسته ریزی و تحریک پوست شوند.
استفاده از یک مرطوب کننده سبک و غیرکومدون زا می تواند به حفظ رطوبت پوست و تحمل بهتر درمان کمک کند.
۶. برای مشاهده نتیجه درمان عجله نکنید

یکی از دلایل شکست درمان آکنه، قطع زودهنگام داروهاست. بسیاری از محصولات ضدجوش به زمان نیاز دارند تا اثر خود را نشان دهند.
معمولا برای ارزیابی اولیه نتیجه درمان باید حدود ۶ تا ۸ هفته صبر کرد و در برخی موارد بهبود قابل توجه چند ماه زمان می برد. بنابراین، اگر پس از چند روز تغییر محسوسی مشاهده نکردید، بدون مشورت با پزشک درمان را کنار نگذارید.
۷. داروهای ضدجوش را طبق دستور مصرف کنید

استفاده بیشتر از دارو به معنای درمان سریع تر نیست. مصرف بیش از اندازه محصولات ضدآکنه ممکن است باعث قرمزی، سوزش، خشکی و التهاب پوست شود.
برای نتیجه بهتر:
- مقدار توصیه شده دارو را مصرف کنید.
- از ترکیب خودسرانه چند محصول قوی بپرهیزید.
- دستور پزشک یا بروشور دارو را رعایت کنید.
در صورت بروز حساسیت شدید، مصرف را متوقف کرده و با پزشک مشورت کنید.
۸. هر روز از ضدآفتاب استفاده کنید

نور خورشید ممکن است لک های باقی مانده از جوش را پررنگ تر کند. همچنین برخی داروهای ضدآکنه پوست را نسبت به تحریکات محیطی حساس تر می کنند.
برای محافظت بهتر از پوست:
- ضدآفتاب با SPF ۳۰ یا بالاتر انتخاب کنید.
- از محصولات فاقد چربی و غیرکومدون زا استفاده کنید.
- در فضای باز، ضدآفتاب را طبق دستور محصول تمدید کنید.
- در ساعات تابش شدید آفتاب از کلاه و سایه کمک بگیرید.
آفتاب گرفتن و برنزه کردن پوست روش مناسبی برای درمان آکنه نیست.
۹. موهای چرب را از صورت دور نگه دارید

چربی و محصولات حالت دهنده مو ممکن است در بعضی افراد باعث ایجاد جوش در پیشانی و اطراف خط رویش مو شوند. اگر موهای چربی دارید، آن ها را متناسب با نیاز پوست سر بشویید و از تماس مداوم موهای چرب با صورت جلوگیری کنید.
همچنین هنگام انتخاب شامپو، نرم کننده و محصولات حالت دهنده، به سازگاری آن ها با پوست مستعد آکنه توجه داشته باشید.
۱۰. بعد از ورزش صورت خود را تمیز کنید

تعریق به تنهایی علت اصلی آکنه نیست، اما باقی ماندن عرق، چربی و آلودگی روی پوست همراه با اصطکاک لباس و تجهیزات ورزشی می تواند در بعضی افراد باعث تحریک پوست شود.
پس از ورزش:
- صورت خود را با شوینده ملایم بشویید.
- لباس های عرق کرده را عوض کنید.
- از حوله شخصی و تمیز استفاده کنید.
- وسایل ورزشی در تماس با صورت را مرتب تمیز کنید.
- از مالیدن شدید حوله روی پوست خودداری کنید.
۱۱. روبالشی و وسایل تماس با صورت را تمیز نگه دارید

روبالشی، تلفن همراه، حوله و وسایلی که مرتب با صورت تماس دارند، ممکن است چربی و آلودگی را به پوست منتقل کنند. برای کاهش تحریک پوست بهتر است روبالشی را مرتب تعویض کنید، حوله صورت را تمیز نگه دارید و صفحه تلفن همراه را به طور منظم پاک کنید.
۱۲. از درمان های خانگی نامطمئن استفاده نکنید

استفاده از خمیردندان، آبلیمو، الکل و مواد شوینده قوی روی جوش ها توصیه نمی شود. این مواد ممکن است باعث تحریک، سوختگی یا خشکی شدید پوست شوند و لزوما هیچ تاثیر درمانی قابل اعتمادی بر آکنه ندارند.
به جای این روش ها، از محصولات استاندارد و ترکیباتی استفاده کنید که برای درمان آکنه طراحی شده اند.
۱۳. به تغذیه خود توجه کنید

تغذیه به تنهایی عامل ایجاد آکنه نیست و نمی توان با حذف یک ماده غذایی تمام جوش ها را درمان کرد. با این حال، برخی پژوهش ها احتمال ارتباط میان رژیم غذایی با شاخص گلیسمی بالا و تشدید آکنه را مطرح کرده اند.
بهتر است:
- مصرف نوشیدنی های شیرین را کاهش دهید.
- از مصرف بیش از اندازه شیرینی و خوراکی های قندی پرهیز کنید.
- سبزیجات و میوه های متنوع مصرف کنید.
- غلات کامل و منابع پروتئینی مناسب را در رژیم غذایی قرار دهید.
- واکنش پوست خود را نسبت به مواد غذایی مختلف بررسی کنید.
شواهد درباره ارتباط لبنیات و آکنه هنوز قطعی نیست؛ بنابراین حذف کامل لبنیات بدون دلیل پزشکی توصیه نمی شود.
۱۴. خواب کافی و مدیریت استرس را جدی بگیرید

استرس به تنهایی علت اصلی آکنه نیست، اما ممکن است در برخی افراد باعث تشدید جوش ها شود. کمبود خواب و فشارهای روانی نیز می توانند بر سلامت عمومی و وضعیت پوست تاثیر بگذارند.
برای کمک به سلامت پوست، برنامه خواب منظمی داشته باشید، فعالیت بدنی مناسب انجام دهید و از روش هایی مانند پیاده روی، تنفس عمیق و مدیتیشن برای مدیریت استرس استفاده کنید.
۱۵. در صورت شدید بودن آکنه به متخصص پوست مراجعه کنید

همه جوش ها با محصولات معمولی و مراقبت های خانگی درمان نمی شوند. اگر جوش ها عمیق، دردناک و التهابی هستند یا جای زخم و فرورفتگی روی پوست ایجاد می کنند، بهتر است درمان تخصصی را جدی بگیرید.
متخصص پوست ممکن است با توجه به شرایط فرد از روش های زیر استفاده کند:
- رتینوئیدهای موضعی
- بنزوئیل پراکسید
- داروهای موضعی ترکیبی
- آنتی بیوتیک های خوراکی برای موارد منتخب
- درمان های هورمونی برای برخی زنان
- ایزوترتینوئین برای آکنه شدید یا مقاوم به درمان
مصرف آنتی بیوتیک و ایزوترتینوئین باید حتما زیر نظر پزشک باشد. آنتی بیوتیک ها نباید به تنهایی و بدون برنامه درمانی مناسب استفاده شوند. همچنین ایزوترتینوئین در بارداری خطر جدی برای جنین دارد.
بهترین برنامه روزانه برای مراقبت از پوست مستعد آکنه
برای اینکه توصیه های بالا را راحت تر اجرا کنید، می توانید از یک برنامه ساده مراقبتی استفاده کنید.
برنامه صبحگاهی
- شست وشوی صورت با شوینده ملایم
- استفاده از داروی موضعی تجویز شده، در صورت نیاز
- استفاده از مرطوب کننده سبک
- استفاده از ضدآفتاب SPF ۳۰ یا بالاتر
برنامه شبانه
- پاک کردن آرایش و آلودگی های صورت
- شست وشوی ملایم پوست
- استفاده از داروی ضدآکنه طبق دستور پزشک
- استفاده از مرطوب کننده مناسب
این برنامه عمومی است و باید با توجه به نوع پوست و داروهای مصرفی تنظیم شود. برای مثال، برخی ترکیبات نباید بدون نظر متخصص در یک نوبت با یکدیگر استفاده شوند.
چه زمانی درمان آکنه به مراجعه پزشکی نیاز دارد؟
- در شرایط زیر بهتر است به متخصص پوست مراجعه کنید:
- جوش ها بزرگ، عمیق و دردناک هستند.
- آکنه باعث ایجاد اسکار و فرورفتگی پوست شده است.
- جوش ها به درمان های معمول پاسخ نمی دهند.
- آکنه باعث کاهش اعتماد به نفس و ناراحتی روانی شده است.
- جوش ها به طور ناگهانی و شدید ظاهر شده اند.
- احتمال وجود اختلالات هورمونی مطرح است.
تشخیص زودهنگام و انتخاب درمان مناسب می تواند احتمال باقی ماندن جای جوش را کاهش دهد.
جمع بندی
درمان آکنه به صبر، استمرار و انتخاب روش مناسب نیاز دارد. شست وشوی صحیح صورت، استفاده از محصولات غیرکومدون زا، مصرف اصولی داروهای ضدجوش، مرطوب کردن پوست و محافظت در برابر آفتاب از مهم ترین اقداماتی هستند که به بهبود وضعیت پوست کمک می کنند.
به یاد داشته باشید که هیچ روش واحدی برای درمان تمام انواع جوش ها وجود ندارد. اگر آکنه شدید یا ماندگار است، مراجعه به متخصص پوست بهترین راه برای انتخاب یک برنامه درمانی موثر و جلوگیری از آسیب های طولانی مدت پوست خواهد بود.